Maratoiak

BERRIA, 2012-11-03

(Berria-n dagoeneko aldaketarik egin ezin zen orduan iritsi zen maratoia bertan behera geratzeko erabakia. Hori hartu aurretik idatzitakoa da. Hala eta guztiz ere, kalean zegoen eztabaida jasotzen du Larrepetit honek)

          Abiapuntua eta helmuga izaten du. Eta tartean dagoen bidea ahalik eta azkarren egitea dute helburu, batzuek. Bukatze hutsa saria da, beste askorentzat.

          Hasi bezain pronto antzematen dute korrikalariek jendearen beroa, New Yorkeko hiritarren babesa, animoa, eta bultzada. Zalantzarik gabe, urteko ekitaldirik maitatuenetakoa da lasterketa hori, bai eta mundu osoan ere, ospe izugarria duena.

          Aurten, ordea, beste lasterketa batekin egin du topo. Eta honako hau, maratoia baino luzeagoa izaten ari da. Oraingoz, badakigu noiz abiatu zen (duela 6 egun), baina ez da helmuga non dagoen ikusten. Eta korrika doazenei nekagarria egitean ari zaie, oso nekagarria.

          Bukatzen ez den lasterketa honek ere New Yorkeko bost auzoak ukitzen ditu: Staten Island, Brooklyn, Bronx, Queens, eta Manhattan. Baina momentu askotan, bide bazterrean, ez dago inor. Heriotza ikus liteke oraindik, eta tristezia, samina, nahigabea, ezina sentitu.

           Zortedunenak, oraindik ura ateratzen edo ataria garbitzen ari dira. Beste asko negarrez, duela astebete beraiena zen eta gaur suntsituta dagoen jabetzari begira, gertatutakoa ezin sinetsi, ezin irentsi. Amets amerikarra bat-batean eten eta amets gaizto bilakatutakoak, lur jota.

          Bihar bi maratoiak elkartu egingo dira. Uneren batean batera ari direla egiten irudituko zaio norbaiti. Baina kontua da, New Yorkeko etorbideak oso zabalak izanagatik, hiritar askorentzat, ez direla biak batera egiteko modukoak. Milioika dolar gastatzen ditu udalak maratoiaren antolaketan, eta baliabide asko erabiliko ditu bihar dena behar bezala joan dadin (poliziak, suhiltzaileak, langile publikoak, materiala, eta abar). Eta urtero legez, boluntario asko beharko dira dena ondo joan dadin.

          Horregatik, gizarte mugimendu horien eskaera: baliabide horiek, ehuneko ehun, orain, beharra dutenentzat.

Lebowitz jauna

Larrepetit, 2011-10-05

Bihar da egitekoa New Yorkeko maratoia, eta dagoeneko, inor baino lehenago, helmuga gurutzatu eta zain jarrita dago Fischel Lebowitz jauna (Mr Lebow).

New York Road Runner (New Yorkeko Errepideko Korrikalariak) elkarteko presidentea izan zen urte askoan, eta berea da gaur egun maratoiak duen arrakastaren meritua: ibilbidea New Yorkeko bost auzotatik pasatzearen, 47.000 parte hartzaile eta bi milioi eta erdi ikusle kalera ateratzearen meritua. Alde ederra, 1970. urtean Central Parken egin zen lehendabizikoak 127 korrikalari izan zituela kontuan hartuz gero (55ek bukatu zuten).

Behin bakarrik parte hartu zuen lasterkari moduan,1992an, eta, kantzerraren ondorioz bizitzaren azken txanpan zegoela jakitun, 5 ordu 32 minutu eta 34 segundo behar izan zituen bukatzeko. Bidelagun, ondoan, 9 aldiz maratoiko irabazle handia izandako Grete Waitz Norvegiako emakumea joan zen (aurten hil da, bera ere minbiziarekin, 57 urterekin).

Biak eskuak altxatata helmugara sartu zireneko momentua da askorentzat New Yorkeko maratoiko unerik hunkigarrienetakoa, eta erreferentzia hiri honetako kirol munduarentzat. Handik bi urtera iritsi zen bizitzaren helmugara Lebow jauna!

Hil eta aste batzuetara jokatu zen maratoian, bere omenezko brontzezko estatua inauguratu zuten, eta aldi baterako izendapena jaso zuen. Horregatik, parkeko araudiaren arabera, urtean behin gutxienez, mugitu beharra daukate. Zer hoberik korrikalari izandako batentzat, ezta?

272 kiloko brontzezko estatua, parkearen ekialdetik maratoia bukatzen den tokira, mendebaldera, eraman dute.

Han dago, hainbat elizatako santuen batere inbidiarik gabe, korrikalarien lore eskaintzaz inguratuta, eta zorte ona izan dezaten, maratoian parte hartzera doazenek noiz bera igurtziko zain. Fedea baino zerbait gehixeago beharko dute helmugara iristeko.